Tại sao bạn tiết kiệm mãi vẫn thất bại? Khám phá ngay nguyên tắc “Trả cho mình trước” (Pay Yourself First) – bí quyết đơn giản nhất để có của ăn của để.
Bây giờ, hãy thành thật với nhau một chút nhé. Có phải công thức tiết kiệm của đa số chúng ta là: Thu nhập – Chi tiêu = Tiết kiệm?
Chúng ta nhận lương, sau đó bắt đầu hành trình chi trả: tiền nhà, tiền điện nước, tiền ăn, tiền xăng, tiền nhậu, tiền cà phê, tiền mua sắm… Rồi đến cuối tháng, chúng ta nhìn vào số tiền còn lại (nếu có) và tặc lưỡi bỏ vào tài khoản tiết kiệm. Kết quả? Tháng có tháng không, tháng được vài trăm, tháng thì âm luôn.
Tôi đã sống theo công thức sai lầm đó trong nhiều năm. Cho đến khi tôi ngộ ra một “chân lý” được nhắc đến trong mọi cuốn sách về tài chính, một nguyên tắc đã thay đổi cuộc chơi hoàn toàn. Nó mang tên: “Trả cho mình trước” (Pay Yourself First).
Dù bạn theo phương pháp Kakeibo, 6 lọ hay 50/30/20, thì đây chính là linh hồn, là trái tim của tất cả.
“Trả cho mình trước” thực sự là gì?
Nghe có vẻ hơi lạ, “trả cho mình” là sao? Chẳng phải tiền mình làm ra là của mình rồi sao?
Không hề! Khi bạn nhận lương, người đầu tiên bạn trả tiền cho là ai? Là bà chủ nhà trọ, là công ty điện lực, là quán cơm, là cửa hàng tiện lợi… Bạn đang trả tiền cho TẤT CẢ MỌI NGƯỜI, trừ người quan trọng nhất: chính bạn của tương lai.
“Trả cho mình trước” là một sự đảo ngược tư duy triệt để. Công thức mới sẽ là:
Thu nhập – TIẾT KIỆM = Chi tiêu
Ngay khi tiền lương “ting ting”, việc đầu tiên bạn làm không phải là thanh toán hóa đơn, mà là trích ra một khoản (ví dụ 10-20%) và chuyển thẳng vào tài khoản tiết kiệm/đầu tư của bạn. Bạn coi khoản tiết kiệm này như một loại “thuế”, một hóa đơn bắt buộc phải trả. Số tiền còn lại mới là số tiền bạn được phép chi tiêu trong tháng.
Tại sao nguyên tắc “trả cho mình trước” lại là “vàng mười”?
Đây không chỉ là một mẹo, nó là một sự thay đổi tâm lý sâu sắc.
Bạn đang ưu tiên cho “cái tôi” tương lai
Thực hành nguyên tắc trả cho mình trước là một lời khẳng định mạnh mẽ: tương lai của tôi, sự tự do của tôi, sự an toàn của tôi là ưu tiên hàng đầu. Bạn đang “trả lương” cho người sẽ chăm sóc bạn khi về già, người sẽ giúp bạn vượt qua khó khăn, người sẽ hiện thực hóa những ước mơ của bạn. Đó chính là bạn trong tương lai.
Nó là “khắc tinh” của lạm phát lối sống
Khi bạn tiêu trước, tiết kiệm sau, bạn rất dễ sa vào bẫy “còn tiền thì còn tiêu”. Nhưng khi bạn đã cất một khoản đi rồi, bộ não sẽ tự động điều chỉnh và tìm cách sống đủ với số tiền còn lại. Nó buộc bạn phải chi tiêu có ý thức hơn, ngăn chặn việc vung tay quá trán một cách tự nhiên.
Đọc thêm: “Lạm phát lối sống” là gì? Cái bẫy ngọt ngào khi bạn được tăng lương.
Nó biến tiết kiệm thành thói quen không cần nỗ lực
Sức mạnh ý chí của con người là có hạn. Bạn không thể ngày nào cũng đấu tranh tư tưởng “có nên tiêu cái này không?”. “Trả cho mình trước”, đặc biệt khi kết hợp với tiết kiệm tự động, sẽ loại bỏ hoàn toàn sự đấu tranh này. Việc tiết kiệm diễn ra trước khi bạn kịp nhìn thấy số tiền đó, nó trở thành một thói quen vô thức, giống như hơi thở vậy.
3 bước để biến “trả cho mình trước” thành hiện thực
Nói thì hay rồi, nhưng làm thế nào? Cực kỳ đơn giản!
Bước 1: Quyết định tỷ lệ “trả cho mình”
Hãy quyết định một tỷ lệ phần trăm thu nhập bạn sẽ trả cho mình trước.
- Mới bắt đầu: 10% là một con số tuyệt vời. Lương 10 triệu, “trả cho mình” 1 triệu.
- Mục tiêu lý tưởng: 20% trở lên.
- Quan trọng nhất: Bắt đầu nhỏ nhưng hãy KIÊN TRÌ.
Bước 2: TỰ ĐỘNG HÓA – “Thánh Gióng” của việc tiết kiệm
Đây là bước quan trọng nhất! Đừng tin vào ý chí của bạn. Hãy dùng công nghệ.
- Ngay hôm nay, hãy mở app ngân hàng của bạn.
- Tìm mục “Chuyển tiền định kỳ” hoặc “Tiết kiệm tự động”.
- Cài đặt một lệnh: “Vào ngày X hàng tháng (ngày bạn nhận lương), tự động chuyển Y đồng từ tài khoản A (tài khoản nhận lương) sang tài khoản B (tài khoản tiết kiệm/đầu tư)”.
Xong! Bạn chỉ cần làm việc này MỘT LẦN DUY NHẤT. Từ tháng sau, “người máy” sẽ tự động trả cho mình trước giúp bạn.
Bước 3: Học cách sống với “phần còn lại”
Tháng đầu tiên có thể sẽ hơi khó khăn. Bạn sẽ cảm thấy “hụt” đi một khoản. Nhưng con người rất giỏi thích nghi. Bạn sẽ tự động tìm cách cắt giảm những chi tiêu không cần thiết để sống đủ với số tiền còn lại. Và cảm giác an tâm khi thấy tài khoản tiết kiệm lớn dần sẽ là phần thưởng tuyệt vời nhất.
Lời kết từ Anh Văn Phòng
Nếu chỉ được chọn một nguyên tắc duy nhất để thay đổi cuộc đời tài chính, tôi sẽ chọn “Trả cho mình trước”. Nó đơn giản, mạnh mẽ và hiệu quả tức thì. Nó biến bạn từ một người làm việc để trả nợ cho người khác, thành một người làm việc để xây dựng tài sản cho chính mình. Nó là bước đầu tiên để trở thành một người có của ăn của để.
Khi đã nắm vững nguyên tắc vàng này, bạn có muốn thử một “game” nho nhỏ, một thử thách vui vẻ để biến việc tiết kiệm trở nên thú vị hơn không? Hãy cùng Anh Văn Phòng khám phá trong bài viết tiếp theo nhé: [Thử thách 52 tuần tiết kiệm: Phương pháp tích tiểu thành đại, ai cũng làm được].
Bạn sẽ cam kết “trả cho mình trước” bao nhiêu phần trăm thu nhập mỗi tháng? Hãy viết con số đó xuống phần bình luận như một lời hứa với bản thân nhé!
